İş Sağlığı ve Meslek Hastalıkları

Blog

  • Gürültü maruziyetin önlenmesi ve azaltılması

    İşveren, risklerin kaynağında kontrol edilebilirliğini ve teknik gelişmeleri dikkate alarak, gürültüye maruziyetten kaynaklanan risklerin kaynağında yok edilmesini veya en aza indirilmesini sağlar ve hangi tedbirlerin alınacağını belirlemelidir.

    İşveren, maruziyetin önlenmesi veya azaltılmasında risklerden korunma ilkelerine uyar ve özellikle;

    • Gürültüye maruziyetin daha az olduğu başka çalışma yöntemlerinin seçilmesi,
    • Yapılan işe göre mümkün olan en düşük düzeyde gürültü yayan uygun iş ekipmanının seçilmesi,
    • İşyerinin ve çalışılan yerlerin uygun şekilde tasarlanması ve düzenlenmesi,
    • İş ekipmanını doğru ve güvenli bir şekilde kullanmaları için çalışanlara gerekli bilgi ve eğitimin verilmesi,
    • Gürültünün teknik yollarla azaltılması ve bu amaçla;
      • Hava yoluyla yayılan gürültünün; perdeleme, kapatma, gürültü emici örtüler ve benzeri yöntemlerle azaltılması,
      • Yapı elemanları yoluyla iletilen gürültünün; yalıtım, sönümleme ve benzeri yöntemlerle azaltılması,
    • İşyeri, işyeri sistemleri ve iş ekipmanları için uygun bakım programlarının uygulanması,
    • Gürültünün, iş organizasyonu ile azaltılması ve bu amaçla;
      • Maruziyet süresi ve düzeyinin sınırlandırılması,
      • Yeterli dinlenme aralarıyla çalışma sürelerinin düzenlenmesi hususlarını göz önünde bulundurur.

    İşyerinde en yüksek maruziyet eylem değerlerinin aşıldığının tespiti halinde, işveren;

    • Bu maddede belirtilen önlemleri de dikkate alarak, gürültüye maruziyeti azaltmak için teknik veya iş organizasyonuna yönelik önlemleri içeren bir eylem planı oluşturur ve uygulamaya koymalı
    • Gürültüye maruz kalınan çalışma yerlerini uygun şekilde işaretler. İşaretlenen alanların sınırlarını belirleyerek teknik olarak mümkün ise bu alanlara girişlerin kontrollü yapılmasını sağlamalı

    İşveren, çalışanların dinlenmesi için ayrılan yerlerdeki gürültü düzeyinin, bu yerlerin kullanım şartları ve amacına uygun olmasını sağlamalıdır.

    İşveren alınacak tedbirlerin,  özel politika gerektiren gruplar ile kadın çalışanların durumlarına uygun olmasını sağlamalıdır.

  • Gürültü Risklerinin Değerlendirmesi

    İşveren; 29/12/2012 tarihli ve 28512 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İş Sağlığı ve Güvenliği Risk Değerlendirmesi Yönetmeliği uyarınca iş yerinde gerçekleştirilen risk değerlendirmesinde, gürültüden kaynaklanabilecek riskleri değerlendirirken;[tie_list type=”plus”]

    • Anlık darbeli gürültüye maruziyet dahil maruziyetin türü, düzeyi ve süresine,
    • Maruziyet sınır değerleri ile maruziyet eylem değerlerine,
    • Başta özel politika gerektiren gruplar ile kadın çalışanlar olmak üzere tüm çalışanların sağlık ve güvenliklerine olan etkilerine,
    • Teknik olarak elde edilebildiği durumlarda, işle ilgili ototoksik maddeler ile gürültü arasındaki ve titreşim ile gürültü arasındaki etkileşimlerin, çalışanların sağlık ve güvenliğine olan etkisine,
    • Kaza riskini azaltmak için kullanılan ve çalışanlar tarafından algılanması gereken uyarı sinyalleri ve diğer seslerin gürültü ile etkileşiminin, çalışanların sağlık ve güvenliğine olan dolaylı etkisine,
    • İş ekipmanlarının gürültü emisyonu hakkında, ilgili mevzuat uyarınca imalatçılardan sağlanan bilgilerine,
    • Gürültü emisyonunu azaltan alternatif bir iş ekipmanının bulunup bulunmadığına,
    • Gürültüye maruziyetin, işverenin sorumluluğundaki normal çalışma saatleri dışında da devam edip etmediğine,
    • Sağlık gözetiminde elde edinilen güncel bilgilere,
    • Yeterli korumayı sağlayabilecek kulak koruyucularının bulunup bulunmadığına özel önem verir. [/tie_list]

  • Gürültü Maruziyetin Belirlenmesi

    İşveren, çalışanların maruz kaldığı gürültü düzeyini, işyerinde gerçekleştirilen risk değerlendirmesinde ele alır ve risk değerlendirmesi sonuçlarına göre gereken durumlarda gürültü ölçümleri yaptırarak maruziyeti belirler.

    Gürültü ölçümünde kullanılacak yöntem ve cihazlar;

    a) Özellikle ölçülecek olan gürültünün niteliği, maruziyet süresi, çevresel faktörler ve ölçüm cihazının nitelikleri dikkate alınarak mevcut şartlara uygun olur.

    b) Gürültü maruziyet düzeyi ve ses basıncı gibi parametrelerin tespit edilebilmesi ile 5 inci maddede belirtilen maruziyet sınır değerleri ve maruziyet eylem değerlerinin aşılıp aşılmadığına karar verilebilmesine imkan sağlar.

    c) Çalışanın kişisel maruziyetini gösterir.

    Değerlendirme ve ölçüm sonuçları, gerektiğinde kullanılmak ve iş müfettişlerinin denetimlerinde istenildiğinde gösterilmek üzere uygun bir şekilde saklanır.

  • Gürültü maruziyet eylem değerleri ve maruziyet sınır değerleri

    İş sağlığı alanında en önemli fiziksel maruziyetin başında gürültü gelir. Gürültünün etkileri maruziyet eylem ve sınır değerleri ile belirlenir.

    En düşük maruziyet eylem değerleri:

    (LEX, 8saat) = 80 dB(A) veya

    (Ptepe) = 112 Pa [135 dB(C) re. 20 µPa](20 µPa referans alındığında 135 dB (C) olarak hesaplanan değer).

    En yüksek maruziyet eylem değerleri:

    (LEX, 8saat) = 85 dB(A) veya

    (Ptepe) = 140 Pa [137 dB(C) re. 20 µPa].

    Maruziyet sınır değerleri:

    (LEX, 8saat) = 87 dB(A) veya

    (Ptepe) = 200 Pa [140 dB(C) re. 20 µPa].

    Maruziyet sınır değerleri uygulanırken, çalışanların maruziyetinin tespitinde, çalışanın kullandığı kişisel kulak koruyucu donanımların koruyucu etkisi de dikkate alınır.

    Maruziyet eylem değerlerinde kulak koruyucularının etkisi dikkate alınmaz!

    Günlük gürültü maruziyetinin günden güne belirgin şekilde farklılık gösterdiğinin kesin olarak tespit edildiği işlerde, maruziyet sınır değerleri ile maruziyetin eylem değerlerinin uygulanmasında günlük gürültü maruziyet düzeyi yerine, haftalık gürültü maruziyet düzeyi kullanılabilir. Bu işlerde yeterli ölçümle tespit edilen haftalık gürültü maruziyet düzeyi, 87 dB(A) maruziyet sınır değerini aşamaz! Bu işlerle ilgili risklerin en aza indirilmesi için uygun tedbirler alınır.

  • ILO Pnömokonyoz Değerlendirme Çizelgesi

    ILO ULUSLARARASI PNÖMOKONYOZ DEĞERLENDİRME KATEGORİSİ ÇİZELGESİ

    0.  Kategori 0/- 0/0 0/1
    I.  Kategori 1/0 1/1 1/2
    II.  Kategori 2/1 2/2 2/3
    III.  Kategori 3/2 3/3 3/+

  • Özelliği Olan Kayaç ve Mineraller Maruziyet Eşik Sınır Değerleri

    ÖZELLİĞİ OLAN KAYAÇ VEYA MİNERALLER MARUZİYET EŞİK SINIR DEĞERLERİ

    Kayaç-mineral TWA   
    Asbest 0,1 lif / cm3
    Silika (Kristal Yapıda)
    Kuvars (Solunabilir)   10mg/m3   
    %SiO2+2
    Kuvars (Toplam)   30mg/m3   
    %SiO2+2
    Kristobalit :Formülle hesaplanan kuvars değerinin ½ si kullanılır.

    Tridimit: Formülle hesaplanan kuvars değerinin ½ si kullanılır.
    Mineral Sınır Değer (mg/m3)
    Amorf yapıda (doğal diatomalı toprak içeren )  80 mg/m³

    % SiO2+2
    Silikatlar (%1’den az kristal silika içeren)
    Mika
    Talk (Asbest içermeyen)
    [tooltip text=”25/1/2013 tarihli 28539 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Asbestle Çalışmalarda Sağlık ve Güvenlik Önlemleri Hakkında Yönetmelikte belirtilen değer alınmalıdır.” gravity=”nw”]Talk (asbest içeren)[/tooltip]
    Sabuntaşı
    Portland Çimentosu
    Grafit (Doğal)
    Kömür Tozu:
    %5 ve daha az SiO2 içeren solunabilir toz 2.4 mg/ m³

     
    %5’ten fazla SiO2 içeren solunabilir toz   

    10mg/m³   
    % SiO2+2
    İnert veya İstenmeyen Toz
    Solunabilir Kısım 5 mg/ m³
    Toplam Toz 15 mg/ m³

    6331 sayılı Kanun uyarınca çıkarılan mevzuatın uygulanmasında uluslararası kuruluşlarca yayımlanmış sınır değerler de dikkate alınabilir.

    Mineral Lifler lif/cm3 TWA/ZAOD

    Çapı ≤3.5 µm, uzunluğu≥ 10 µm. olan lifler
    Taş yünü 3 lif/cm3 5 mg/m3
    Fırın Curuf yünü 3 lif/cm3 5 mg/m3
    Sentetik Cam yünü 3 lif/cm3 5 mg/m3

  • Toz Mesleki Maruziyet Sınır Değerleri

    TOZ MESLEKİ MARUZİYET SINIR DEĞERLERİ TABLOSU

     
    Maddenin Adı CAS No (1) Toplam Toz Miktarı

    TWA/ZAOD (mg/m3)  (2)

    		 Solunabilir Toz Miktarı

    TWA/ZAOD

    (mg/m3) (2)
    Alfa-alumina 1344-28-1 15 5
    Aluminyum Metal 7429-90-5 15 5
    Amonyum sülfamat 7773-06-0 15 5
    Bakır tozu 7440-50-8   1
    Baryum sülfat 7727-43-7 15 5
    Benomil 17804-35-2 15 5
    Bizmut tellurit 1304-82-1 15 5
    Bor oksit 1303-86-2 15  
    2-Chloro-6 (trichloromethyl)  pyridine 1929-82-4 15 5
    Çinko oksit 1314-13-2 15 5
    Çinko  siterat 557-05-1 15 5
    Clopidol 2971-90-6 15 5
    Disiklopentadien demir 102-54-5 15 5
    Ferbam 14484-64-1 15  
    Ferro vanadyum tozu 12604-58-9   1
    Gümüş 7440-22-4

     

    		   0.1
    Grafit, sentetik   15 5
    Jips 13397-24-5 15 5
    Kalsiyum Karbonat(Mermer) 1317-65-3 15 5
    Kalsiyum Karbonat (Kireçtaşı) 1317-65-3 15 5
    Kalsiyum hidroksit 1305-62-0 15 5
    Kalsiyum silikat 1344-95-2 15 5
    Kalsiyum sülfat 7778-18-9 15 5
    Kaolin 1332-58-7 15 5
    Keten 463-51-4 0.5 0.9
    Kobalt metali, tozu ve buharı 7440-48-4   0.1
    Magnezit 546-93-0 15 5
    Malatiyon 121-75-5 15  
    Methoxychlor 72-43-5 15  
    Molibdenyum (Mo olarak)

    Çözünebilir Bileşikler

    		 7439-98-7    

    5
    Molibdenyum 7439-98-7   15
    Nişasta 9005-25-8 15 5
    Odun tozu     5
    Paraquat 4685-14-7   0.5
    Pamuk tozu (Çırçır, hallaç, iplik)     0.5
    Pamuk tozu (Dokuma)     0.75
    Pamuk tozu (Konfeksiyon)     1
    Paratiyon 56-38-2 0.1  
    Pentaeritritol 115-77-5 15 5
    Pikloram 1918-02-1 15 5
    Paris alçısı 26499-65-0 15 5
    Platinyum ( Pt)

    Çözünebilir tuzları

    		 7440-06-4    

    0.002
    Portland çimentosu 65997-15-1 15 5
    Rouge (Demir III- oksit)   15 5
    Sakkaroz 57-50-1 15 5
    Selüloz(kağıt tozu) 9004-34-6 15 5
    Silikon 7440-21-3 15 5
    Silikon karbür 409-21-2 15 5
    Tahıl  (yulaf, buğday, arpa…)   10  
    Tantal, metal ve oksit toz 7440-25-7   5
    Tellüryum ve bileşikleri (Te olarak) 13494-80-9 0.1  
    Temephos ( O,O′-(thiodi-4,1-phenylene) bis(O,O-dimethyl phosphorothioate) 3383-96-8 15 5
    4,4′-Tiyobis (6-tert  Butil-m-kresol) 96-69-5 15 5
    Titanyum dioksit 13463-67-7 15  
    Vanadyum (V2O5 toz olarak) 1314-62-1 0.5

     

    		  
    Zımpara 12415-34-8 15 5

  • Eklem Hareket Genişliği Modeli veya Fonksiyonel Model

    Bu modeli kullanabilmek için üç ayrı basamağın takip edilerek bir bütün halinde değerlendirilmesi mecburidir. Bu üç basamak şunlardır.

    Eklem hareket açıklığına bağlı özürlülüğün hesaplanması

    Spesifik omurga hastalığı tanısına bağlı özürlülüğün hesaplanması

    Spinal sinir kayıplarına bağlı özürlülüğün hesaplanması

    Yaralanma modeli bireyin hastalığına uygun değilse veya omurgaya bağlı özürü belirlemede daha fazla klinik veri gerekiyorsa eklem hareket açıklığı modeli kullanılır. Bu modelde bazı basamaklar izlenmelidir. Patoloji stabil ve kalıcı olmalı, yetersizlik en az bir yıldır devam ediyor olmalıdır. Servikal, torakal veya lomber bölgeden hastanın yakınmaları ile ilgili temel bölge seçilir.

    Birinci basamak olarak spesifik omurga hastalıklarına bağlı özürlülük tablosundan uygun tanı seçilir. İki veya daha fazla tanı mevcutsa en önemli tek tanı alınır ve tanıya bağlı özürlülük kaydedilir.

    İkinci basamak olarak seçilen temel bölgenin hareket açıklığı ölçülür ve buna uygun özürlülük yüzdesi ilgili tablolardan saptanır. Eğer omurgada bir miktar hareket olmasına rağmen aynı zamanda ankiloz var ise, nötral pozisyona en yakın hareket derecesi ankiloz derecesi olarak kabul edilir ve ankiloz derecesine göre özürlülük yüzdesi hesaplanır. Aynı bölgede birçok yönde hareket kısıtlılığı var ise elde edilen özürlülük oranları toplanır. Örneğin: servikal bölgede eklem hareket açıklığı ölçümünde hem fleksiyon, ekstansiyon hem de rotasyonda hareket kısıtlılığı var ise ölçümlerin sonucunda elde edilen özürlülük oranları Balthazard yöntemi kullanılmayıp aritmetik olarak toplanacaktır.

    Üçüncü basamak olarak ilgili omurga bölgesinin ilişkili olduğu ekstremitelerde duyu veya motor kayıp varsa duyusal veya motor kaybın sayısal değeri, ilgili tablolardan ayrı ayrı saptanır (Tablo 1.8 veya Tablo 1.9). İlgili bölgenin duyusal özürlülük yüzdesini bulmak için ilişkili sinir kökünün maksimum değerinin (Tablo 1.10 ) Tablo 1.8’de kişinin durumuna karşılık geken duyusal kayba bağlı özür yüzdesi alınır. Örneğin: C5 sinir kökünde 3. derece duyusal kaybı olan hastanın bu basamak için özür oranı %3’tür (5 x %60) (Tablo 1.10’da C5 için duyu kaybının alacağı maksimum değer x Tablo 1.8’de 3. derece duyu kaybı için verilen yüzde değer %60). Aynı işlem, varsa motor kayıp değerleri için de yapılır. Böylece ilgili bölgenin ekstremitesindeki duyusal ve motor özürlülük yüzdesi ayrı ayrı belirlenmiş olur ve Balthazard yöntemi kullanılarak tek ekstremiteye ait özürlülük yüzdesi belirlenir. Eğer her iki ekstremitede de nörolojik kayıp var ise, her ekstremite için ayrı ayrı bulunan değerler Balthazard yöntemiyle birleştirilerek tek bir değer elde edilir. Birinci, ikinci ve üçüncü basamaktan elde edilen özürlülük oranları Balthazard yöntemi kullanılarak birleştirilir ve bu modele göre tek bir değer elde edilir. Eğer birden fazla omurga bölgesinde kayıp var ise, her bir bölge için yukarıdaki basamaklar ayrı ayrı uygulanır. Her bölge için elde edilen son değerler Balthazard yöntemiyle birleştirilir.

    Skolyoz için kardiovasküler sistem ve göğüs hastalıkları ilgili tabloları ile eklem hareket açıklığı modelinden elde edilen değerler Balthazard yöntemi kullanılarak birleştirilir.

  • Yaralanma Modeli veya Tanı İlişkili Değerlendirme

    Travma durumlarında ilk tercih edilecek yöntemdir. Eğer bir yaralanma yok ise, bu yöntem yetersiz kalıyor ise veya yaralanma aynı omurga bölgesinde birden fazla segmenti etkiliyor ise eklem hareket genişliği modeli kullanılır.

    Yaralanma modeli nörolojik kayıp varlığına, kırık, dislokasyon ve hareket segmenti bütünlüğüne dayanır.

    Birden fazla omurga bölgesi etkilenmiş ise her biri ayrı ayrı değerlendirilir, kişinin özür oranını hesaplamak için Balthazard Hesaplama Tablosundan yararlanılır.

    Yaralanma bulgularına kortikospinal yol bulguları da eşlik ediyor ise spinal kord lezyonları ile ilgili tablolar kullanılır. Bu değerlendirme için özür kalıcı ve stabil olmalı, son 12 ayda değişiklik olmamalıdır.

    [box type=”note” align=”” class=”” width=””][tie_list type=”lightbulb”]

    Spinal Kord Lezyonlerı ile ilgili tablolar:

  • Torakal omurganın özürlülük oranları

    Torakal omurganın özürlülük oranları (yaralanma modeli)

    Kategori  

     

    Tanım

    		 Özür Oranı    %
    I

     

    		 Klinik bulgu yoktur, nörolojik kayıp, yapısal bozukluk ve kırık yoktur 0
    II Öykü ve muayene bulguları spesifik travma veya hastalık ile ilişkilidir; belirgin adale spazmı vardır, eklem hareket genişliği asimetrik azalmıştır veya radiküler ağrı var ancak objektif bulgu yoktur; yapısal bütünlükte bozulma yoktur Veya

    Hastada klinik olarak belirgin radikülopati ve görüntüleme tetkiklerinde aynı seviye ve tarafta herniye disk vardır ancak konservatif tedavi ile düzelmiştir Veya

    Kırıklar: (1) bir vertebrada %25’den az vertebra kompresyonu; (2) dislokasyon olmaksızın posterior eleman kırığı; (3) vertebra cisminde kırık olmaksızın yer değiştiren spinöz veya transvers proses kırığı vardır.

    		  

    8

     

     
    III Alt ekstremitelerde belirgin radikülopati bulguları vardır, dermatomal dağılımda ağrı, duyu kaybı, refleks kaybı, kuvvet kaybı, unilateral atrofi vardır; bulgular elektrodiagnostik testler ile gösterilmiştir Veya

    Klinik radikülopati bulguları ile uyumlu, görüntüleme teknikleri ile gösterilmiş, aynı seviye ve aynı tarafta disk hernisi veya cerrahi ile düzelen radikülopati öyküsü vardır Veya

    Kırıklar: (1) bir vertebra cisminde %25-50 arası kompresyon kırığı; (2) spinal kanalı etkileyen posterior eleman kırığı. Her durumda da kırık yapısal bütünlüğü bozmadan iyileşir.

    		  

    18

     

     
    IV Hareket segmentinin bütünlüğünde bozulma veya bilateral veya multiple radikülopati; hareket segmentinin bütünlüğünde bozulma fleksiyon-ekstansiyon grafilerinde 2 komşu vertebrada öne-arkaya 2,5mm’den fazla hareket olması;  hareket segmentinin bütünlüğü ile ilgili bulgular varsa kategori III’deki radikülopati bulguları aranmaz Veya

    Kırıklar: nörolojik bulgu olmaksızın vertebrada %50’den fazla kompresyon

    		  

     

    23

     

     
    V Kategori III’deki gibi alt ekstremite bulguları ve kategori IV’deki gibi yapısal bütünlükte bozulma Veya

    Kırıklar: (1) unilateral nöral motor bulgu ile birlikte bir vertebra cisminde %50’den fazla kompresyon.

    		 28