İş Sağlığı ve Meslek Hastalıkları

Blog

  • Yoğun iş temposunda sağlığınızı unutmayın

    Günümüzün en az üçte birini geçirdiğimiz iş yerlerinde ne kadar dikkat ediyorsunuz? Sabahın köründe bir poğaça veya sadece çay ile açtığınız dükkanı(?) kapattığınız saatte kendinizi mutlu hissedecek misiniz? Ne oldu? İş yetişmeyecek diye strese mi girdiniz!

    Her gün, her hafta, her ay yaşanan daha fazla çalışma stresi sizi sağlığınızdan etmesin. işte size naçizane bir kaç tavsiye, sakın kulak arkası etmeyin ve bu yazıyı okumak için bir kaç dakika ayırın:

    Güzel bir uyku sonrası kahvaltı şart!

    Biliyorum, bugün yine uykunuzu tam alamadan kalktınız ve kahvaltı için fazla vakit ayıramadınız. Ya da her zaman bu böyle olmuyor! Peki neden uyuyamadığınızı yada uykunuzu tam alamadığınızı hiç düşündünüz mü? Uykusuz kalmak sizi fark etmeseniz de yıpratır. Hatta gün içindeki veriminizi oldukça düşürüyor. Dün gece geç yatmış olabilirsiniz ama bu gece mutlaka akşam 21’den sonra bir an önce yatağa girmelisiniz. Bu size erken gelebilir ancak buna vücudunuzun ihtiyacı var. Yeterli ve kaliteli bir uyku sizi işinizde daha başarılı kılacağını unutmayın.

    Ne demiştik? Kahvaltı!

    Her zaman söylendiği gibi, evet, günün en önemli öğünü… Sadece bir çay veya kahve ile geçiştirilmeyecek kadar önemli. Dengeli beslenme sizi hem forma sokacak, hem de fizyolojik etkilerinden dolayı performansınızı arttıracaktır. Poğaça veya tost sağlınız açısından sandığınızdan daha zararlı.

    Sabahları hızlı kahvaltı yapmak adına tüketilen poğaça, kek, börek tarzında yağ içeriği gıdalar yerine evde hazırlanmış peynirli bir sandiviç gibi protein karbonhidrat karışımı besinler daha sağlıklı bir tercih olacaktır.

    Çalışma Ortamı / Ergonomi

    [toggles class=”yourcustomclass”]
    [toggle title=”Ofiste:” class=”in”]

    Her sabah masa ve sandalyeniz sizi özlemle karşılayıp kucak açsa da gün içinde ikisine de fazla yüz vermeyin. :)) Sürekli oturmak (her ne kadar ergonominiz sağlanmış olsa da) dolaşım sisteminiz ve kas iskelet sisteminiz üzerinde olumsuz etkileri olacaktır. Saatlerce ekran karşısında oturanlar için listeye göz sağlığını da ekleyebiliriz.

    Kalkın, hareket edin. Her bir saat için 10 dakika ofis içinde bir tur atın veya şöyle bir hava almaya çıkın. Çünkü ofis/büro gibi kapalı ortamlar sizin için gerekli oksijeni sağlayamıyor olabilir. Havanın güzel olduğu günlerde mola verilince en iyisi kendinizi dışarı atın ve güneşi görün…

    Yine ofis/büro tipi kapalı ortamlarda görülmeyen tozlar için burun nefes almaya dikkat edin. Genzinizi temizlemek için sürekli bir şeyler içebilirsiniz. Böylece ağız solunum yoluna konan toz ve mite’lar boğazınızdan akar gider. [/toggle]
    [toggle title=”Öğretmenler:”]

    Sürekli ayakta ve bağırarak ders anlatmak sizi yoruyor. Sene içinde kaç defa faranjit veya ses kısıklığı için doktora gittiniz? Ya bacaklar? Varis ve kas ağrısı sizi çileden çıkarıyor mu?

    Öncelikle sizin ve öğrencileriniz için günlük olarak sınıfın zemininin uygun şekilde temizlenmesi (süpürülüp paspas çekilmesi) ve en azından ders aralarında havalandırılıyor olması önemli… Tüm öğrenciler dışarı çıkarılarak dershanenin 5-10 dakika havalandırılmasına özen gösterin.

    Elinizde mutlaka bir pet şişe olmalı. Ağzınızı ve dilinizi nemli tutarsanız kuruluğu önler ve ses telleriniz için nispeten bir elastikiyet kazandırırsınız. Sürekli yudum yudum su içmeniz ağız ve genzinize biriken toz ve mite’ların hava yoluna kaçıp ÜSYE (üst solunum yolu enfeksiyonu) olmanıza engel olacaktır.

    Eğer bacaklarınızda ağrı veya damar genişlemesi bulunuyorsa sıkı tayt veya en güzeli varis çorabı giymeniz uygun olur. Ders anlatmadığınız zamanlarda oturarak dinlenmeniz ve uygunsa bacaklarınızı uzatarak oturmanız iyi olacaktır.[/toggle]
    [toggle title=”Bedenen Çalışanlar:”]

    En fazla kas iskelet sistemi rahatsızlıklarına yakalanan gruptur. Nedeni ergonomi eğitimi almadan işe yüklenmek ve işi bir an önce bitirmek için olması gerekenden daha ağır kaldırmak veya daha fazla yük kaldırıp indirmek. Aslında belirli bir iş planı ve yapılacak işe özgü kişisel koruyucu donanımlar kullanılarak bu tür rahatsızlıklar en aza indirilebilir.

    Ama gelin görün ki, hem işveren/amir tarafından işe ve işçiye özen gösterilmemesi hem de işçinin işini yaparken yeterli duyarlılığı  göstermemesinden kaynaklı sorunlar artarak devam ediyor. Bu noktada iş sağlığı ve güvenliği bir yaptırım olarak devreye giriyor ve olması gerekenler adım adım yapılmaya çalışıyor.[/toggle]
    [toggle title=”Polis ve Asker:”]Mükemmeliyetçi bir anlayışla işleyen sistem içinde emir altında çalışmanın elbette bir çok zorlukları vardır. Bedenen olduğu kadar manen de yıpranan güvenlik güçleri mensupları özellikle stresle başa çıkma ve post travmatik stres bozuklukları yönünden dikkatle izlenmelidirler.[/toggle]
    [/toggles]

    Çalışırken Ne İçsek?

    Gün boyu çay ve kahve tüketimi sizi daha fazla strese sokar. Kahve ve çay içindeki damar büzücü maddeler bu içecekler olması gerektiğinden fazla tüketilirse çarpıntı ve baş ağrısı yapar. Aslında kendinizi bu kadar huzursuz hissetmenizin nedeni de yine aynı maddeler (kafein, taurin) olabilir!

    Öğle yemeğine çıkalım mı?

    Öğle yemeğini dışarıda yiyenler için kalorisi, doymuş yağ, tuz içeriği yüksek fast food tarzı gıdalar yerine tercihlerini ızgara, haşlama veya fırınlanmış tarzda et yemekleri veya et içeren bir salatadan yana (ızgara tavuklu veya ton balıklı gibi) yapmaları daha uygun olacaktır. Dışarıda salata; sebze veya kuru bakliyat tüketemeyenler mutlaka akşam yemeğinde evde bu besinleri tercih ederek posa alımını arttırmalıdırlar. Yemekle birlikte tam buğday, tam tahıl, çavdar gibi ekmekleri tercih etmek alınan posa miktarını arttıracaktır.Kemik ve eklem sağlığı için kalsiyum içeren süt, yoğurt, peynir gibi gıdalar öğünde veya ara öğünde mutlaka tüketilmelidir.

    Ve Akşam…

    İş bitip de kendinizi eve atınca hemen koyvermeyin! Akşam yemeği sonrası şöyle 20 dakikalık bir yürüyüş size çok iyi gelecektir.

    Gece saat 20:00’den sonra hiç bir şey yemeyin!

    Ciddiyim… Akşam yemeğini mutlaka bu saatten önce yemiş olun ve yürüyüşünüzü yapın. Bu saatten sonra yiyeceğiniz veya atıştıracağınız her şey kilo hanenize yazar…

    Çay ve kahve tüketmenizi de önermiyorum!

    Daha iyi bir uyku için Yat Saatinizi ayarlayın! Bu da sabah saat 6:00’da kalkması gereken ve günde en az 7 saat uyuması gereken bir erişkin için en geç 23:00’dır. Dolayısıyla saat 20:00’dan sonra içilecek çay ve kahveler uykunuzun daha geç gelmesine neden olacak, erken (saatinde) yatmış olsanız bile uykuya dalmakta zorluk çekmenize neden olacaktır.

    Siyah çay ve kahve yerine diğer bitki çaylarından içmeniz daha uygun olacaktır. 20:00’den sonra mideniz kazındığında bir elma veya muz gibi bir meyve veya yoğurt tüketebilirsiniz.

    Aslında…

    Hayat tamamen bir sistemden kurulu… İnsan bu sisteme kendini bir şekilde adapte etmektedir. Bu adaptasyon bazen farkında olmadan bize zarar verecek kadar ileri hasarlar oluşturur. Bunun için farkındalığımızı güçlendirmeliyiz. Bu sadece sizin kendiniz için değil, sizi seven aileniz için de önemli! İş ortamındaki stres ve sıkıntıları onlara yansıtmadan onlara vakit ayırmanız, eşiniz ve çocuğunuzla ilgilenmeniz sizi daha mutlu kılacaktır.

    Sizin mutlu olmanız demek; kendinizi iyi hissetmeniz, ağrınızın sızınızın olmaması, endişe duymuyor olmanız, yastığa başınızı koyduğunuzda huzur içinde uykuya dalıyor olabilmeniz demektir.

    Eğer mutlu değilseniz görüşelim, beni takip edin, belki size faydalı olacak bir kaç önerim olacaktır…

    Saygılarımla,

    Dr. Fatih Hakan ÇAM
    (son güncelleme: 24.08.2015)

  • Sağlık Gözetimi, 6331/15

    İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu, Madde 15: Sağlık gözetimi

    (Bu sayfa 28.03.2016 tarihinde güncellenmiştir.)

    İşveren çalışanların işyerinde maruz kalacakları sağlık ve güvenlik risklerini dikkate alarak sağlık gözetimine tabi tutulmalarını sağlar.

    Çalışana:
    1) İşe girişlerinde
    2) İş değişikliğinde
    3) İş kazası, meslek hastalığı veya sağlık nedeniyle tekrarlanan işten uzaklaşmalarından sonra işe dönüşlerinde talep etmeleri hâlinde
    4) İşin devamı süresince, çalışanın ve işin niteliği ile işyerinin tehlike sınıfına göre Bakanlıkça belirlenen düzenli aralıklarla sağlık muayenelerinin yapılması zorunludur.

    Tehlikeli ve çok tehlikeli sınıfta yer alan işlerde çalışacaklar, yapacakları işe uygun olduklarını belirten sağlık raporu olmadan işe başlatılamaz.

    Raporların Alınması Gereken Yerler

    Çalışan için alınması gereken sağlık raporları (işe giriş, iş değişikliği, işe dönüş, periyodik muayeneler) işyeri hekiminden alınır.

    10’dan az çalışanı bulunan ve az tehlikeli işyerleri için ise kamu hizmet sunucuları veya aile hekimlerinden de alınabilir.

    Raporlara itirazlar Sağlık Bakanlığı tarafından belirlenen hakem hastanelere yapılır, verilen kararlar kesindir.

    Sağlık gözetiminden doğan maliyet ve bu gözetimden kaynaklı her türlü ek maliyet işverence karşılanır, çalışana yansıtılamaz.

    Sağlık muayenesi yaptırılan çalışanın özel hayatı ve itibarının korunması açısından sağlık bilgileri gizli tutulur.

  • İş kazası ve meslek hastalıklarının kayıt ve bildirimi, 6331/14

    İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu, Madde 14: İş kazası ve meslek hastalıklarının kayıt ve bildirimi

    (Bu sayfa 28.03.2016 tarihinde güncellenmiştir.)

    İşveren (adına İşyeri Hekimi ve İş Güvenliği Uzmanı birlikte ortaklaşa çalışarak) bütün iş kazalarının ve meslek hastalıklarının kaydını tutar, gerekli incelemeleri yaparak bunlar ile ilgili raporları düzenler.

    İşyerinde meydana gelen ancak yaralanma veya ölüme neden olmadığı halde işyeri ya da iş ekipmanının zarara uğramasına yol açan veya çalışan, işyeri ya da iş ekipmanını zarara uğratma potansiyeli olan olayları inceleyerek bunlar ile ilgili raporları düzenler.

    İşveren, aşağıdaki hallerde belirtilen sürede Sosyal Güvenlik Kurumuna bildirimde bulunur:

    a) İş kazalarını kazadan sonraki üç iş günü içinde,

    b) Sağlık hizmeti sunucuları veya işyeri hekimi tarafından kendisine bildirilen meslek hastalıklarını, öğrendiği tarihten itibaren üç iş günü içinde,

    İşyeri hekimi veya sağlık hizmeti sunucuları; meslek hastalığı ön tanısı koydukları vakaları, Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından yetkilendirilen sağlık hizmeti sunucularına sevk eder.

    Sağlık hizmeti sunucuları kendilerine intikal eden iş kazalarını, yetkilendirilen sağlık hizmeti sunucuları ise meslek hastalığı tanısı koydukları vakaları en geç on gün içinde Sosyal Güvenlik Kurumuna bildirir.

    [box type=”shadow” align=”” class=”” width=””] İş kazası ve meslek hastalıklarının kayıt ve bildirimi uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar bu yazımda açıklanmıştır. [/box]

  • Çalışmaktan kaçınma hakkı, 6331/13

    İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu, Madde 13: Çalışmaktan kaçınma hakkı

    (Bu sayfa 28.03.2016 tarihinde güncellenmiştir.)

    Ciddi ve yakın tehlike ile karşı karşıya kalan çalışanlar kurula, kurulun bulunmadığı işyerlerinde ise işverene başvurarak durumun tespit edilmesini ve gerekli tedbirlerin alınmasına karar verilmesini talep edebilir.

    Kurul acilen toplanarak, işveren ise derhâl kararını verir ve durumu tutanakla tespit eder. Karar, çalışana ve çalışan temsilcisine yazılı olarak bildirilir.

    Kurul veya işverenin çalışanın talebi yönünde karar vermesi hâlinde çalışan, gerekli tedbirler alınıncaya kadar çalışmaktan kaçınabilir. Çalışanların çalışmaktan kaçındığı dönemdeki ücreti ile kanunlardan ve iş sözleşmesinden doğan diğer hakları saklıdır.

    Çalışanlar ciddi ve yakın tehlikenin önlenemez olduğu durumlarda (kurula veya işverene başvurmaya gerek kalmadan) işyerini veya tehlikeli bölgeyi terk ederek belirlenen güvenli yere gider. Çalışanların bu hareketlerinden dolayı hakları kısıtlanamaz.

    İş sözleşmesiyle çalışanlar, talep etmelerine rağmen gerekli tedbirlerin alınmadığı durumlarda, tabi oldukları kanun hükümlerine göre iş sözleşmelerini feshedebilir. Toplu sözleşme veya toplu iş sözleşmesi ile çalışan kamu personeli, bu maddeye göre çalışmadığı dönemde fiilen çalışmış sayılır.

    İş Sağlığı ve Güvenliği Kanununun 25 inci maddesine göre işyerinde işin durdurulması hâlinde, bu madde hükümleri uygulanmaz.

  • Acil durum planları, yangınla mücadele ve ilk yardım, 6331/11

    İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu, Madde 11: Acil durum planları, yangınla mücadele ve ilk yardım

    (Bu sayfa 28.03.2016 tarihinde güncellenmiştir.)

    İşveren;

    1. Çalışma ortamı, kullanılan maddeler, iş ekipmanı ile çevre şartlarını dikkate alarak meydana gelebilecek acil durumları önceden değerlendirerek, çalışanları ve çalışma çevresini etkilemesi mümkün ve muhtemel acil durumları belirler ve bunların olumsuz etkilerini önleyici ve sınırlandırıcı tedbirleri alır,
    2. Acil durumların olumsuz etkilerinden korunmak üzere gerekli ölçüm ve değerlendirmeleri yapar, acil durum planlarını hazırlar,
    3. Acil durumlarla mücadele için işyerinin büyüklüğü ve taşıdığı özel tehlikeler, yapılan işin niteliği, çalışan sayısı ile işyerinde bulunan diğer kişileri dikkate alarak; önleme, koruma, tahliye, yangınla mücadele, ilk yardım ve benzeri konularda uygun donanıma sahip ve bu konularda eğitimli yeterli sayıda kişiyi görevlendirir, araç ve gereçleri sağlayarak eğitim ve tatbikatları yaptırır ve ekiplerin her zaman hazır bulunmalarını sağlar,
    4. Özellikle ilk yardım, acil tıbbi müdahale, kurtarma ve yangınla mücadele konularında, işyeri dışındaki kuruluşlarla irtibatı sağlayacak gerekli düzenlemeleri yapar.

  • Risk değerlendirmesi, kontrol, ölçüm ve araştırma, 6331/10

    İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu, Madde 10: Risk değerlendirmesi, kontrol, ölçüm ve araştırma

    İşveren, iş sağlığı ve güvenliği yönünden risk değerlendirmesi yapmak veya yaptırmakla yükümlüdür.

    Risk değerlendirmesi yapılırken aşağıdaki hususlar dikkate alınır:
    a) Belirli risklerden etkilenecek çalışanların durumu.
    b) Kullanılacak iş ekipmanı ile kimyasal madde ve müstahzarların seçimi
    c) İşyerinin tertip ve düzeni
    ç) Genç, yaşlı, engelli, gebe veya emziren çalışanlar gibi özel politika gerektiren gruplar ile kadın çalışanların durumu.

    İşveren (adına İşyeri Hekimi ve İş Güvenliği Uzmanı birlikte ortaklaşa çalışarak), yapılacak risk değerlendirmesi sonucu alınacak iş sağlığı ve güvenliği tedbirleri ile kullanılması gereken koruyucu donanım veya ekipmanı belirler.

    İşyerinde uygulanacak iş sağlığı ve güvenliği tedbirleri, çalışma şekilleri ve üretim yöntemleri; çalışanların sağlık ve güvenlik yönünden korunma düzeyini yükseltecek ve işyerinin idari yapılanmasının her kademesinde uygulanabilir nitelikte olmalıdır.

    İşveren (adına İşyeri Hekimi ve İş Güvenliği Uzmanı birlikte ortaklaşa çalışarak), iş sağlığı ve güvenliği yönünden çalışma ortamına ve çalışanların bu ortamda maruz kaldığı risklerin belirlenmesine yönelik gerekli kontrol, ölçüm, inceleme ve araştırmaların yapılmasını sağlar.

  • Tehlike sınıfının belirlenmesi, 6331/9

    İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu, Madde 9: Tehlike sınıfının belirlenmesi

    İşyeri tehlike sınıfları; 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 83 üncü maddesine göre belirlenen kısa vadeli sigorta kolları prim tarifesi de dikkate alınarak, İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürünün Başkanlığında ilgili taraflarca oluşturulan komisyonun görüşleri doğrultusunda, Bakanlıkça çıkarılacak tebliğ ile tespit edilmiştir.

    İşyeri tehlike sınıflarının tespitinde, o işyerinde yapılan “asıl iş” dikkate alınır.

  • İşyeri hekimleri ve iş güvenliği uzmanları, 6331/8

    İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu, Madde 8: İşyeri hekimleri ve iş güvenliği uzmanları

    İşyeri hekimi ve iş güvenliği uzmanlarının hak ve yetkileri

    İşyeri hekimi ve iş güvenliği uzmanlarının hak ve yetkileri, görevlerini yerine getirmeleri nedeniyle kısıtlanamaz. Bu kişiler, görevlerini mesleğin gerektirdiği etik ilkeler ve mesleki bağımsızlık içerisinde yürütür.

    İşverene iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili konularda rehberlik ve danışmanlık yapmak üzere görevlendirilen işyeri hekimi ve iş güvenliği uzmanı, görev aldığı işyerinde göreviyle ilgili mevzuat ve teknik gelişmeleri göz önünde bulundurarak iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili eksiklik ve aksaklıkları, tedbir ve tavsiyeleri belirler ve işverene yazılı olarak bildirir.

    Eksiklik ve aksaklıkların düzeltilmesinden, tedbir ve tavsiyelerin yerine getirilmesinden işveren sorumludur.

    İşverenin gerekli tedbirleri almaması durumunda

    Bildirilen eksiklik ve aksaklıkların acil durdurmayı gerektirmesi veya yangın, patlama, göçme, kimyasal sızıntı ve benzeri acil ve hayati tehlike arz etmesi, meslek hastalığına sebep olabilecek ortamların bulunmasına rağmen işveren tarafından gerekli tedbirlerin alınmaması hâlinde, bu durum işyeri hekimi veya iş güvenliği uzmanınca, Çalışma Sosyal Güvenlik Bakanlığı yetkili birimine, varsa yetkili sendika temsilcisine, yoksa çalışan temsilcisine bildirilir.

    Bildirim yapmadığı tespit edilen işyeri hekimi ve iş güvenliği uzmanının belgesi üç ay, tekrarında ise altı ay süreyle askıya alınır.

    İşyeri hekimi ve iş güvenliği uzmanına haksız yaptırım uygulama

    Bu bildirimden dolayı işvereni tarafından işyeri hekimi veya iş güvenliği uzmanının iş sözleşmesine son verilemez ve bu kişiler hiçbir şekilde hak kaybına uğratılamaz. Aksi takdirde işveren hakkında bir yıllık sözleşme ücreti tutarından az olmamak üzere tazminata hükmedilir.

    İşyeri hekimi veya iş güvenliği uzmanının iş kanunları ve diğer kanunlara göre sahip olduğu hakları saklıdır. Açılan davada, kötü niyetle gerçek dışı bildirimde bulunduğu mahkeme kararıyla tespit edilen kişinin belgesi altı ay süreyle askıya alınır.

    Hizmet sunan kuruluşlar ile işyeri hekimi ve iş güvenliği uzmanları, iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerinin yürütülmesindeki ihmallerinden dolayı, hizmet sundukları işverene karşı sorumludur.

    Çalışanın ölümü veya maluliyetiyle sonuçlanacak şekilde vücut bütünlüğünün bozulmasına neden olan iş kazası veya meslek hastalığının meydana gelmesinde ihmali tespit edilen işyeri hekimi veya iş güvenliği uzmanının yetki belgesi askıya alınır.

    İş güvenliği uzmanlarının görevlendirilmesi:

    İş güvenliği uzmanlarının görev alabilmeleri için;
    – çok tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerinde (A) sınıfı,
    – tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerinde en az (B) sınıfı,
    – az tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerinde ise en az (C) sınıfı iş güvenliği uzmanlığı belgesine sahip olmaları şartı aranır.

    Bakanlık, iş güvenliği uzmanlarının ve işyeri hekimlerinin görevlendirilmesi konusunda sektörel alanda özel düzenleme yapabilir. Sektörel düzenleme çerçevesinde maden ve yapı ile diğer sektörlerde öncelikli olarak hangi meslekî unvana sahip iş güvenliği uzmanlarının görev yapacağının ve bunların yanında görev yapacak diğer mesleklere sahip iş güvenliği uzmanlarının belirlenmesine dair usul ve esaslar, Çalışma Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından belirlenir.

    İşyeri Sağlık ve Güvenlik Birimi (ISGB)

    Belirlenen çalışma süresi nedeniyle işyeri hekimi ve iş güvenliği uzmanının tam süreli görevlendirilmesi gereken durumlarda; işveren, işyeri sağlık ve güvenlik birimi (ISGB) kurar. Bu durumda, çalışanların tabi olduğu kanun hükümleri saklı kalmak kaydıyla, 22/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanununa göre belirlenen haftalık çalışma süresi dikkate alınır.

    Kamu Kurum ve Kuruluşlarında İşyeri Hekimi ve İş Güvenliği Uzmanı Görevlendirmesi

    Kamu kurum ve kuruluşlarında ilgili mevzuata göre çalıştırılan işyeri hekimi veya iş güvenliği uzmanı olma niteliğini haiz personel, gerekli belgeye sahip olmaları şartıyla asli görevlerinin yanında, belirlenen çalışma süresine riayet ederek çalışmakta oldukları kurumda veya ilgili personelin muvafakati ve üst yöneticinin onayı ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarında görevlendirilebilir. Bu şekilde görevlendirilecek personele, görev yaptığı her saat için (200) gösterge rakamının memur aylık katsayısı ile çarpımı tutarında ilave ödeme, hizmet alan kurum tarafından yapılır. Bu ödemeden damga vergisi hariç herhangi bir kesinti yapılmaz. Bu durumdaki görevlendirmeye ilişkin ilave ödemelerde, günlük mesai saatlerine bağlı kalmak kaydıyla, aylık toplam seksen saatten fazla olan görevlendirmeler dikkate alınmaz.

    Kamu sağlık hizmetlerinde tam süreli çalışmaya ilişkin mevzuat hükümleri saklı kalmak kaydıyla, işyeri hekimlerinin ve diğer sağlık personelinin işyeri sağlık ve güvenlik birimi ile ortak sağlık ve güvenlik birimlerinde görevlendirilmelerinde ve hizmet verilen işyerlerinde çalışanlarla sınırlı olmak üzere görevlerini yerine getirmelerinde, diğer kanunların kısıtlayıcı hükümleri uygulanmaz.

  • İş sağlığı ve güvenliği hizmetlerinin desteklenmesi, 6331/7

    İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu, Madde 7: İş sağlığı ve güvenliği hizmetlerinin desteklenmesi

    İş sağlığı ve güvenliği hizmetlerinin yerine getirilmesi için, kamu kurum ve kuruluşları hariç ondan az çalışanı bulunanlardan, çok tehlikeli ve tehlikeli sınıfta yer alan işyerleri faydalanabilir. Ancak, Bakanlar Kurulu, ondan az çalışanı bulunanlardan az tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerinin de faydalanmasına karar verebilir.

    Giderler, iş kazası ve meslek hastalığı bakımından kısa vadeli sigorta kolları için toplanan primlerden kaynak aktarılmak suretiyle, Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından finanse edilir. Uygulamada, Sosyal Güvenlik Kurumu kayıtları esas alınır.

    Bu Kanun ve diğer mevzuat gereğince yapılan kontrol ve denetimlerde; istihdam ettiği kişilerin sigortalılık bildiriminde bulunmadığı tespit edilen işverenlerden, tespit tarihine kadar yapılan ödemeler yasal faizi ile birlikte Sosyal Güvenlik Kurumunca tahsil edilir ve bu durumdaki işverenler, sağlanan destekten üç yıl süreyle faydalanamaz.

    Uygulamaya ilişkin olarak ortaya çıkabilecek tereddütleri gidermeye, uygulamayı yönlendirmeye ve doğabilecek sorunları çözmeye Çalışma Sosyal Güvenlik Bakanlığı yetkilidir.

    a) İş sağlığı ve güvenliği hizmetlerinin yerine getirilmesi için sağlanacak desteğin uygulanması.
    b) Destek sağlanacak ondan az çalışanı bulunan işyerlerinin özellikleri göz önünde bulundurularak; Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından ödenecek iş sağlığı ve güvenliği hizmet bedellerinin tespiti, destek olunacak kısmı ve ödenme şekli.
    c) Destekten faydalanabilecek işyerlerinin taşıması gereken şartlar.
    ç) İş sağlığı ve güvenliği hizmeti verecek kuruluşların özellikleri
    ile bunlara ilişkin usul ve esaslar çıkarılan şu yönetmelikle belirlenmiştir.

    Ayrıca etkinlik ve sürekliliğin sağlanması amacıyla; Çalışma Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından Sağlık Bakanlığı, Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı ve ilgili meslek kuruluşlarıyla iş birliği yapılmaktadır.

  • İş sağlığı ve güvenliği hizmetleri, 6331/6

    İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu, Madde 6: İş sağlığı ve güvenliği hizmetleri

    Mesleki risklerin önlenmesi ve bu risklerden korunulmasına yönelik çalışmaları da kapsayacak, iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerinin sunulması için işveren;

    a) Çalışanları arasından iş güvenliği uzmanı, işyeri hekimi ve on ve daha fazla çalışanı olan çok tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerinde diğer sağlık personeli görevlendirir. (Görevlendirme süresinin belirlenmesinde 5/6/1986 tarihli ve 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu ile 4/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu kapsamındaki öğrenci statüsünde olan çırak ve stajyerler, çalışan sayısının toplamına dâhil edilmez.)

    Çalışanları arasında belirlenen niteliklere sahip personel bulunmaması hâlinde, bu hizmetin tamamını veya bir kısmını ortak sağlık ve güvenlik birimlerinden hizmet alarak yerine getirebilir.

    Ancak belirlenen niteliklere ve gerekli belgeye sahip olması hâlinde, tehlike sınıfı ve çalışan sayısı dikkate alınarak, bu hizmetin yerine getirilmesini kendisi üstlenebilir.

    Belirlenen niteliklere ve gerekli belgeye sahip olmayan ancak 10’dan az çalışanı bulunan ve az tehlikeli sınıfta yer alan işyeri işverenleri veya işveren vekili tarafından Bakanlıkça ilan edilen eğitimleri tamamlamak şartıyla işe giriş ve periyodik muayeneler ve tetkikler hariç iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerini yürütebilirler.

    b) Görevlendirdikleri kişi veya hizmet aldığı kurum ve kuruluşların görevlerini yerine getirmeleri amacıyla araç, gereç, mekân ve zaman gibi gerekli bütün ihtiyaçlarını karşılar.

    c) İşyerinde sağlık ve güvenlik hizmetlerini yürütenler arasında iş birliği ve koordinasyonu sağlar.

    ç) Görevlendirdikleri kişi veya hizmet aldığı kurum ve kuruluşlar tarafından iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili mevzuata uygun olan ve yazılı olarak bildirilen tedbirleri yerine getirir.

    d) Çalışanların sağlık ve güvenliğini etkilediği bilinen veya etkilemesi muhtemel konular hakkında; görevlendirdikleri kişi veya hizmet aldığı kurum ve kuruluşları, başka işyerlerinden çalışmak üzere kendi işyerine gelen çalışanları ve bunların işverenlerini bilgilendirir.

    İşveren olarak 4/1/2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu kapsamındaki kamu kurum ve kuruluşları; iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerini, Sağlık Bakanlığına ait döner sermayeli kuruluşlardan doğrudan alabileceği gibi 4734 sayılı Kanun hükümleri çerçevesinde de alabilir.

    Tam süreli işyeri hekimi görevlendirilen işyerlerinde, diğer sağlık personeli görevlendirilmesi zorunlu değildir.