SORU SORÜcretsiz Online Sağlık Danışma ve Bilgilendirme

Tüp bebek tedavisinde Olası Riskler

tup-bebek

Ovarian hiperstimülasyon sendromu

Overyan hiperstimülasyon sendromu  tüp bebek tedavisinde en çok ortaya çıkan yan etkilerdendir. Bu durum yumurtalıkların ihtiyaçtan daha fazla yumurta olgunlaştırıcı ilaca maruz kalması sonucunda ortaya çıkan yumurtalığın fazla büyümesi sendromudur.  Özellikle polikistik over sendromlu (PKOS) hanımlarda etkisi daha fazla görünür ve bu hastalarda ideal ilaç dozunun belirlenmesi daha zordur.

Tüp bebek tedavisi sırasında anne adayına uygulanacak olan ilacın dozu çok önemlidir. Çünkü ilaç az verildiğinde yumurtalar ihtiyaç duyulan olgunluğa ulaşmayacak fazla verildiğinde ise overyan stimülasyon sendromu ortaya çıkacaktır. Bu dozda dengeli ilaç miktarını tespit etmek oldukça hassas bir iştir ve doktorun bu noktadaki tecrübesi ve bilgisi çok önemlidir. Özellikle polikistik over sendromlu hastalarda bu dozun belirlenmesi daha zordur. Ancak bu sendromun şiddetli formda ortaya çıkma olasılığı %5 oranındadır.  Bu sendromun ortaya çıktığı durumlarda ilaç dozunu düşürmek yada şiddetine göre tedaviye birkaç gün süre ile ara vermek gerekebilir. Tedaviye ara verildiğinde östrojen uyarılması düşerek normal seviyeye ulaşır. Tedavi sonrasında hamileliğin oluştuğu durumlarda uyarılma daha yüksek seviyelere ulaşacaktır. Bu nedenle bu sendrom ortaya çıktığıında tedaviye son verilmelidir.

Yumurtalık kanseri

umurtalık kanseri, daha çok ileri evrede yakalanan, cerrahi ve kemoterapi esnasında meydana gelen ilerlememelere rağmen, prognozunun kötü olması ile alakalı olan bir jinekolojik kanserdir. Şuan için ölüm oranı en yüksek olan jinekolojik kanserdir. Yumurtalık kanseri, erken zaman içerisinde belirti vermeyebilir. Çok sayıda doğum yapmış kadınlarda, ilk bebeğini erken yaşta doğurmuş kadınlarda, doğum kontrol hapı kullanan bayanlarda daha az rastlanır.Risk grubunun belirlenmesi biraz zordur. Ailede yumurtalık kanseri olan bayanlarda, bu risk artar.

Yumurtalık kanseri, tüp bebek tedavisi ile risk açısından artış gösteren bir sorun değildir.

Meme kanseri

Tüp bebek tedavisinin meme kanseri riskini arttırdığına dair herhangi bir kanıt söz konusu değildir.

Yumurta toplanması riskleri

  • Tüp bebek tedavisi içinde yumurta toplama aşaması da vardır. Ancak risk oldukça azdır. Uygulanan bu işlem esnasında, kanama ile % 0.03 ile % 0.3 civarında enfeksiyon görülebilir.
  • Yumurta toplama aşamasında anne adayı hiçbir şekilde ağrı duymaz. Anestezi altında yapılan bir işlemdir. Yumurtalar bu aşamada toplanır. Görülen yan etkiler ise:
  • Yumurta toplama sırasında ya da sonrasında rahatsızlık duyulabilir
  • Yumurtalıklarda ya da pelvik damarlarda hafif kanamalar gözlemlenebilir
  • Seyrek olarak hafif ya da şiddetli pelvik enfeksiyon görülebilir

Tedavinin başarıya ulaşamaması

Tedavinin başarıya ulaşamaması en istenmeyen olumsuz durumdur. Başarıyı beliryen çeşitli faktörler vardır. Bunların en önemlisi de anne adayının yaşıdır. Bunun dışında yumurta rezervleri, stres, sigara kullanımı, aşırı zayıflık ya da aşırı kiloluk, sperm kalitesi gibi faktörler de başarı şansını etkiler.

Başarısız Tüp Bebek Denemelerinde Birincil Sebepler

  • Embriyonun genetik yapısının bozulması
  • Yumurta gelişimi için kullanın ilaçların düzenli alınmaması
  • Embryonun gelişeceği kültür ortamının uygun olmaması
  • Embryo zarının kalın olması

İkincil Sebepler

  • Rahim ile ilgili çeşitli doğumsal bozukluklar
  • Rahimde embriyo tutunmasına engel teşkil edebilecek myom-polip gibi yapılar
  • Embriyonun rahim içine tutunmasını ve dolayısıyla büyümesini engelleyen pıhtılaşma
  • Geçirilmiş enfeksiyon
  • Genetik ya da sonradan oluşan işlev bozuklukları

Üçüncül Sebepler

  • Endometriozis denilen çikolata kistleri
  • Tüplerdeki enfeksiyonlar
  • Karın içi ameliyatları ardından tüplerin tıkanması

Çoğul gebelik riski

Çoğul gebelikte tüp bebek tedavilerinde istenmeyen bir durumdur. Çoğul gebelik çeşitli riskleri de peşinden getiren olumsuz bir durum olarak kabul edilir. Bebeklerin de annenin de hayatı tehlikeye girebilir. Çoğul gebeliklerden iki ya da daha fazla bebeğe gebe olunur. Çoğul gebelik riski çok sayıda embryo transferi ile artar. Türkiye’de yasalar gereğince transfer edilecek embryo sayısı sınırlandırılmıştır.

  • Çoğul Gebelik Riskleri
  • Erken doğum
  • Yüksek kan basıncı
  • Maternal kanama
  • Gebeliklte Yüksek Tansiyon
  • Gestasyonel diyabet
  • Düşük Yapma
  • Kanama riski
  • Formun Üstü
  • Düşük yapmaPlasentanın yapışma riski
  • Polihidramnion
  • İkizlerden birinin hayatını kaybetme riski
  • Sezaryen riski
  • Doğum ardından kanama
  • Doğum sonrası depresyon

Doğum sonuçları

Tüp bebek tedavisi sonucu dünyaya gelen bebekler nispeten daha az kiloya sahip olabilir.

Kromozomal bozukluklar

Sperm sayı ve şekil bozuklukları olan erkeklerde kromozom bozukluğuna daha yaygın olarak rastlanmaktadır. Bu bozuklukların bebeğe de aktarılma riski mevcuttur.

Doğuştan gelen anomaliler

Yeni doğan bebeklerin ortalama %3 ile %5 inde, çeşitli yapısal anomaliler (anomali=normal dışı yapısal özellik) ile karşılaşılır. Her geçen gün gelişmekte olan teknoloji sayesinde, bazı zamanlarda erken dönem içerisinde anomalilerin saptanması mümkün olabilmektedir. Hayat ile bağdaşmayan anomalilere ait olan bebeklerin, daha fazla büyümesine imkan tanımadan, hamileliklerin sonlandırılması da mümkün olabilmektedir. Tüp bebek tedavisinde anomali riskinin fazla olması anne adayının yaşının fazla olması ile ilgilidir.

Düşük riski

Düşük riski tüp bebek tedavisinde nsipeten fazladır. Ancak bunun sebebi tedavi değil, kısırlık sorunları ve anne adayının yaşıdır.