Kimyasallarla çalışanlarda kimyasal maruziyet i tespit etmek için kişisel ölçümleri yapılabilir. Bunun için öncelikle uğraşılan/kullanılan kimyasal maddenin MSDS’i kontrol edilerek madde içeriği tespit edilir ve bu maddelere göre kanda veya idrarda aşağıdaki ölçümler yaptırılarak çalışanın kişisel maruziyeti ortaya konabilir.
İnorganik ve Organik Metal Maddeler:
Alüminyum: Alüminyum Serum < 1 μg/100 ml; Alüminyum İdrar < 50 μg/g kreatinin
Antimon: Antimon İdrar < 1 μg/g kreatinin
Arsenik: Total arsenik İdrar < 40 μg/g kreatinin
Azot oksit: N2O İdrar 60 μg/g kreatinin
Bakır: Bakır İdrar < 50 μg/g kreatinin; Bakır Serum < 0.14 mg/100 ml
Baryum: Baryum İdrar < 15 μg/g kreatinin; Baryum Kan < 0.8 μg/100 ml
Berilyum: Berilyum İdrar < 2 μg/g kreatinin
Civa (inorganik): Civa İdrar < 5 μg/g kreatinin; Civa Kan < 1 μg/100 ml
Metilcıva: Civa Kan < 1 μg/100 ml
Çinko: Çinko İdrar < 0.9 mg/g kreatinin; Çinko Serum < 170 μg/100 ml
Flor: Flor İdrar < 0.5 mg/g kreatinin
Gümüş: Gümüş İdrar < 1 μg/g kreatinin; Gümüş Serum < 0.5 μg/100 ml
Kadmiyum: Kadmiyum İdrar < 2 μg/g kreatinin; Kadmiyum Kan < 0.5 μg/100 ml 0.5 μg/100 ml
Krom VI (Çözünen bileşikleri): Krom İdrar < 1 μg/g kreatinin
Kobalt: Kobalt İdrar < 2 μg/g kreatinin; Kobalt Kan < 0.2 μg/100 ml; Kobalt Serum < 0.05 μg/100 ml
Kurşun: Kurşun Kan < 25 μg/100 ml; Kurşun İdrar < 50 μg/g kreatinin; Kurşun İdrar < 600 μg/24 saat
Manganez: Manganez İdrar < 3 μg/g kreatinin; Manganez Kan < 1 μg/100 ml
Nikel (çözünen bileşikler): Nikel İdrar < 2 μg/g kreatinin
Selenyum: Selenyum Serum < 15 μg/100 ml; Selenyum İdrar < 25 μg/g kreatinin
Organik Maddeler:
Alifatik and Alisiklik Hidrokarbonlar
n-Hekzan: 2-Hekzanol İdrar 0.2 μg/g kreatinin; 2,5-Hekzanedion İdrar 2 mg/g kreatinin İlk çalışma gününün
sonunda ve 4 mg/g kreatinin Çalışma haftasının sonunda
Siklohekzan: siklohekzanol İdrar 3.2 mg/g kreatinin
Benzen: Fenol İdrar < 20 mg/g kreatinin; Benzen Kan < 2 μg/100 ml
Toluen: Hippurik asit İdrar < 1.5 g/g kreatinin; ο-Kresol İdrar < 0.3 mg/g kreatinin; Toluen Kan 0.05 mg/100 ml
Etil benzen: Mandelik asit İdrar 1 g/g kreatinin; Etil benzen Kan 0.15 mg/100 ml
Stiren: Mandelik asit İdrar 800 mg/g kreatinin; Fenil glioksilik asit İdrar 250 mg/g kreatinin; Stiren Kan 0.1 mg/100 ml
Ksilen: Metil hippurik asit İdrar 1.5 g/g kreatinin
Polisiklik hidro karbonlar: 1-Hidroksipiren İdrar < 2 μg/g kreatinin (< 1 μmol/mol kreatinin)
Halojenli Hidrokarbonlar:
Vinil klorid: Tiyodiglikolik asit İdrar < 2 mg/g kreatinin
Trikloroetilen: Trikloretanol İdrar 150 mg/g kreatinin; Triklorasetikasit İdrar 75 mg/g kreatinin
Tetrakloretilen: Tetrakloretilen Kan 100 μg/100 ml Etkilenmeden 16 saat sonra; Tetrakloretilen İdrar 70 μg/g kreatinin Etkilenmeden 16 saat sonra
Halotan: Trifloroasetik asit İdrar 10 mg/g kreatinin
Amino ve nitro türevleri
Trietilamin (TEA): TEA+TEA-azotoksit İdrar 60 mg/g kreatinin Eğer (ortam ölçümü) TWA: 2.5 ppm ise
Dimetilamin (DMEA): DMEA+ DMEA-azotoksit İdrar 90 mg/g kreatinin
Anilin: ρ-aminofenol İdrar 30 mg/g kreatinin; Methemoglobin Kan < % 2
Alkoller
Metanol: Metanol İdrar < 2.5 mg/g kreatinin; Formik asit İdrar < 60 mg/g kreatinin
Aseton: İdrar < 2 mg/g kreatinin
Glikoller
Etilen glikol: Okzalik asit İdrar < 50 mg/g kreatinin
Ketonlar
Aseton: Aseton İdrar < 2 mg/g kreatinin; Aseton Kan < 0.2 mg/100 ml
Siklohekzanon: Siklohekzanol İdrar 20 mg/g kreatinin
Metiletilketon: Metiletilketon İdrar 2.5 mg/g kreatinin
Metil-n-butilketon: 2,5-Hekzanedion İdrar 4 mg/g kreatinin Çalışma haftası sonunda
Metilizobutil keton: Metilizobutil keton İdrar 0.5 mg/g kreatinin
Diğerleri:
Furfural Furoik asit İdrar < 65 mg/g kreatinin
Dimetilformamid: N-metilformamid İdrar 30 mg/g kreatinin; Dimetilformamid Kan 0.15 mg/100 ml; N-metilformamid Kan 0.1 mg/100 ml; N-asetil-S-(N-metil karbamoyl) sistein İdrar 40 mg/g kreatinin
Akrilamid: S-(2-Karboksietil sistein İdrar ???
Maleik anhidrit: Maleik asit İdrar < 1.5 mg/g kreatinin
Fenol: Fenol İdrar < 20 mg/g kreatinin
Boğucular (Asfiksiyanlar)
Karbonmonoksit: Karboksi hemoglobin Kan < % 1; Karbonmonoksit Kan < 0.15 ml/100 ml
Siyanürler ve alifatik nitriller: Tiyosiyanat İdrar < 6 mg/g kreatinin; Siyanür Kan < 10 μg/100 ml sigara içiyorsa: < 50 μg/100 ml
Özel bileşikler dışında Methemoglobin oluşturan maddeler: Methemoglobin Kan < % 2
Pestisitler:
Organofosforlar ve Karbamat insektisitler: Kolinesteraz Alyuvar % 30 inhibisyon; Kolinesteraz Plazma % 50 inhibisyon; Kolinesteraz Tam kan % 30 inhibisyon; Dialkilfosfataz İdrar ??
Paration: p-Nitrofenol İdrar 0.5 mg/g kreatinin
Karbaril: 1-Naftol İdrar 10 mg/g kreatinin
DDT: DDT+DDE+DDD Kan < 10 μg/100 ml
Dieldrin: Dieldrin Kan < 1 μg/100 ml
Hekzaklorobenzen: Hekzaklorobenzen Kan < 0.3 μg/100 ml
Dinitroortokresol: Dinitroortokresol Kan 1mg/100 ml
Etilenoksit: Etilenoksit Kan 0.8 μg/100 ml
ÇSGB’nın İSGİP ait Çalışma Yaşamında Sağlık Gözetim Rehberinden alıntıdır. Kimyasal maruziyet –
Özet:
Yeterince açıklayıcı mı?
İşinize yaradı mı?
Beğendiniz mi?
SÜPER
Kimyasal Maruziyeti tespit için istenecek tetkikler
