PSA testi, Prostat Spesifik Antijen

PSA,  Prostate-Specific Antigen yani prostata özgü antijenin kısaltmasıdır.  Bu madde prostatta üretilir ve ejakülasyon (boşalma) sırasında salınır.  PSA normalde prostat bezi ve prostatın hemen üzerinde yer alan meni kesesinde oldukça yoğun bulunur.  Buna karşın kandaki düzeyleri oldukça düşüktür.

Ancak prostat bezinde bir hastalık olduğunda PSA kana da karışır.  PSA düzeylerinin kanda yükselmesi prostat hastalıklarının erken tanısında kullanılır.

Yaşınıza göre prostat seviyelerinizin hangi aralıklarda olması gerektiği aşağıdaki tablodan görebilirsiniz:

YAŞ –  Normal PSA Düzeyi

  • 40-49  – 0-2.5
  • 50-59  – 2.6-3.5
  • 60 +     – 3.6-6.5

tüm kanserlerde yükselmeyebilir.  Özellikle 45 yaş üzerindeki erkeklerde,  ailede prostat kanseri hikayesi varsa, PSA düşük çıksa bile kansere işaret edebilir.  Bu durumda ileri tanı metodları kullanılır.

60 yaşından sonra hastalığı olmayan kişilerde daha yüksek PSA değerleri ile de karşılaşmak mümkündür.  Böyle bir durum söz konusu olduğunda üroloğunuz diğer tanı metodları ile teşhisini kesinleştirecektir.

Burada bilinmesi gereken nokta PSA seviyelerinin sadece prostat kanserinde değil prostatın iyi huylu büyümesi ve prostatın iltihabi hastalıklarında da yükseldiğidir.  Bunlara ek olarak prostat biyopsisi, sistoskopik incelemeler ve bazı ilaçlarda PSA düzeylerini yükseltebilir.  Yani PSA seviyenizin yüksek olması sadece kanser olduğunuz anlamına gelmez.  PSA yüksekliğinin neye bağlı olduğunu doktorunuz diğer testlerle kolayca anlayacaktır.

PSA’nın normal mi yoksa kanser hücreleri tarafından mı üretildiğini de anlayabiliyoruz.  PSA yoğunluk, PSA hız ve serbest PSA testleri kanser ile normal hücre arasıdaki ayrımı yapmakta önemlidir.

Serbest PSA

PSA kanda proteinlere bağlı veya serbest halde bulunabilir.  Serbest PSA seviyeleri prostattaki iyi huylu büyümelerin göstergesidir.  Serbest PSA genelde prostatın iyi huylu büyümelerinde yükselir, kanserinde genelde yüksek değildir.

Total PSA

Kandaki serbest ve proteinlere bağlı bulunan PSA’ların toplamıdır.

PSA yoğunluğu

PSA yoğunluğu PSA seviyeleri ve prostat büyüklüğü arttıkça artar.  PSA yoğunluğunun hesaplanması için önce ultrason yardımıyla prostat büyüklüğünüz ölçülür.  Daha sonra PSA düzeyiniz bu rakama bölünür.  PSA yoğunluğunun artması kanser şüphesini kuvvetlendirir.

PSA hızı

PSA hızı PSA seviyelerinin zaman içinde ne kadar arttığını gösterir.  Birkaç ay veya yıl içinde PSA  seviyeleriniz ölçülür ve artışa bakılır.  Düzenli kontroller yaptırıyorsanız PSA seviyelerinizdeki değişimi kolaylıkla anlayabilirsiniz.

saglikdanisma hakkında 20405 makale
Bu yazı saglikdanisma.NET editörü tarafından yayınlanmadan önce TIP DOKTORU tarafından değerlendirilmiş ve bilimsel doğruluğu onaylanmıştır. Yazı içeriğinden kaynak gösterilen kişi/kurum sorumludur. Kaynak gösterilmeden yayımlanmış yazıların içeriği ve telif haklarıyla ilgili şikayetlerinizi bize her zaman iletişim sayfasından iletebilirsiniz. Bu sitedeki yazılar kullanıcılarını bilgilendirmek için yayınlanmıştır. Rahatsızlığınızın tanısı veya tedavisi için önerilerde bulunmaz, doktorunuzun tavsiyelerinin yerine geçmez. Site kullanıcıları site kullanım koşullarını bu sayfada okumuş ve kabul etmişlerdir.

İlk yorum yapan olun

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.